Ibrahimibicek

Posts Tagged ‘Adalar

(Fortune Dergisi Temmuz 2011 sayısında yayınlanmıştır.)

Yunanistan büyük iflasın eşiğinde. Bırakın borçlarını ödemeyi yakın zamanda memur maaşlarını bile ödeyemeyecek. Eğer rakamlar ile konuşacak olursak Türkiye’nin bütçe açığı milli gelirin %4’ü iken Yunanistan’da bu oran %10.5. AB ülkelerinde bu sınır %6.Türkiye’de kamu borcu milli gelirin %42’si iken, bu rakam Yunanistan’da %143 civarlarında ve de AB ülkeleri için yine bu rakam %60 oranında.

Yunanistan Euro bölgesinde olduğu için kendi darphanesinde para basamıyor mecburen borç almak zorunda. Zaten şu an aldığı borçların faizlerini bile ödeyebilecek durumda değil. Aldığı yeni borçlar ile ya ülkedeki maaşları ödeyecek ya da önceki borçların faizlerini.

Krizler gerçekten de fırsat mıdır ya da şöyle soralım kriz ne ifade eder?

Bülent Arınç, ada devleti İzlanda’nın internette ilan verdiğini ve adayı satışa çıkardığını dile getirerek, ”Bir ülke kendi vatanını, toprağını satışa çıkarır mı? Yunanistan, ‘istediğiniz adaları alın satışa çıkardım, istediğiniz fabrikaları alın yok pahasına’ diyor. Türkiye’deki aklı başında insanlar bunları almaya başladılar. Biz iyi noktadayız” diye konuştu.

Görünen o ki bu kriz Yunanistan ve Euro Bölgesi için kötü şeyler ifade ediyor ve Avrupa Birliği’nin de ekonomi algısını sorguluyor. Peki Türkiye için nasıl bir fırsat biraz da onu değerlendirelim.

Yunanistan ile Kurtuluş Savaşı yıllarından kalan Kıbrıs Çıkarması ile devam eden ve en son olarak Kardak kıyılarından dolayı iyi ilişkilerimiz olmadı. 2000’li yıllardan sonra ilişkilerde kıpırdanmalar oldu. Özellikle de AKP Hükümeti ile birlikte komşu ülkeler ile gerçekleştirilen yakın ilişkiler, Kıbrıs da çözüm arayışları ve AB hedefleri doğrultusunda Yunanistan ile üst düzey görüşmeler ve ziyaretler yaşandı. Yunanistan AB hedefine açılan kapılardan birisi fakat şu an için Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne girme gibi öncelikli bir hedefi gözükmüyor fakat ilişkiler yavaşta olsa ilerleyecektir. Ama daha da önemli bir konu var ki oda Yunanistan Türkiye’nin batıya açılan kapısıdır, Balkanlar’a uzanan bir dal olduğu da söylenebilir.

Krizin Yunanistan’ı süper iflasa sürüklemesi ve kredi notunun sürekli düşmesi bu ülkenin artık savunmasına ayırdığı bütçeyi erittiği gibi Megalo İdea gibi küresel hedeflerinden de uzaklaştırmıştır. Yunanistan’ın askeri savunma bütçesinde istemeyerekte olsa kısıntıya gitmesi Türkiye’nin de savunma bütçesini azaltmasına yansıyacak ve Ege’deki büyük tatbikatların da azalmasına sebep olacaktır. Unutulmamalıdır ki yapılan bu tatbikatlara büyük meblağlar ayrılmaktadır. Yunanistan artık Türkiye’nin rakibi olamaz ve bunun da farkındadır. Bu yüzden her yönden Türkiye ile yakın ilişkiler kurulmaya çalışması da bir gösterge olarak alınabilir. Özellikle turizm konusunda Yunanistan’ın ülkemizden büyük beklentisi vardır.

Türkiye bölgesindeki düşman komşuları ile sıfır sorun politikası sonucu artık dost olmuş ve sınırlarındaki savaş tehditlerini ülkeler bazında yok etmiştir. Böylelikle komşular arasında ticaret gelişmiş, sınır ekonomisi canlanmış ve komşular engeli aşılarak Kuzey Afrika, bir zamanlar unutulan Balkanlar ve batı tarafından her ne kadar Ortadoğu olarak tabir edilse de yanı başımızdaki Yakındoğu ve Arap Yarımadası yeniden dış politikada önemini kazanmıştır.

Yunanistan’ın buradaki önemi iki konuda ön plana çıkmaktadır. Birincisi Balkanlar’a açılan bir kapıdır ve Türkiye’nin Balkan politikalarında önemli bir etkendir. Diğeri ise Türkiye’nin planladığı enerji koridorunda batı köprüsünü belirleyecek hattın batıya uzanacak kısmında  stratejik bir konuma sahiptir.

Türki Cumhuriyetlerin çoğunda Türk yatırımcıları görürüz. Altyapı çalışmalarından havaalanı inşalarına , AVM’lerden okul yapımına kadar Türkiye’den iş adamlarının imzası vardır. Bir zamanlar Türkiye’de iş yapamamanın verdiği sıkıntılardan dolayı rotalarını Türki Cumhuriyetlerine yönlendiren firmalar büyümüş ve de bulundukları bölgenin en önemli kuruluşlarından olmayı başarmışlardır. Her yerde onların imzasına rastlamak mümkündür. Aynı cümleleri her ne kadar Arap Baharı ile dalgalansa da Kuzey Afrika ve Körfez İslam ülkeleri için de söyleyebiliriz. Fakat bir zamanlar toprağımız olan ve hem din hem de ırk olarak bağlarımız olan Balkanlar’da bunu  çok göremeyiz. En büyük sebeplerinden birisi de Balkanlar’da süren uzun savaşlar ve de bu coğrafyadan uzak kalınması, balkanlara yönelik stratejiler geliştirilememesi ve de Yunanistan’ın tutumu olarak sayabiliriz.

Bosna savaşında bile savaş uçaklarımızın oraya kadar gidebildikten sonra ancak birkaç dakika daha havada kalacak kadar yakıta sahip olabilmeleri dış politikamızın sınırlarını anlatmaya yetecektir sanırım. Türkiye sınırın öte tarafı için bir dış politika geliştirmediği ve hep kendi sınırlarına hapsolduğu için yakın geçmişimizde çoğu olaylara istediği şekilde müdahil olamamıştır.

Artık  2000 ‘li yıllarla birlikte farklı dış politika geliştiren Türkiye elbette ki Yunanistan ile düşman olarak kalamazdı ve yeniden dost-düşman algısı değişti yeni dış politika benimsendi. Bu doğrultuda Yunanistan ile ilişkilerimizi daha da artırarak Türki Cumhuriyetlerde Körfez ülkelerinde yaptığımız yatırımların aynısı Balkanlar’ a da yapabilmenin gayreti içerisinde olmalıyız. Bu konuda Yunanistan’ın durumu göz önüne alındığında ses çıkarabileceği düşünülemez ama kriz eşiğinde olan Yunanistan’a da zeytin dalı uzatılacaktır. Burada belki de en önemli faktör Türkiye’de yeni yeni oluşan Anadolu insanın gezi merakı diyebiliriz. Yunanistan kıyılarına yönelik oluşturulacak turlar ve kapsamlı bir proje ile Yunanistan Türkiye’den gelecek turistlerle belli mevsimlerde rahatlayabilir. Buna Türkiye üzerinden gelebilecek İslam ülkelerindeki turistleri de katarsak sayı sürekli artış sağlayacaktır. Ama kesinlikle Balkanlar üzerindeki yatırımlarımız hızlanmalı, yardımlarımız artmalı ve sürekli diyalog içerisinde olmalıyız.

Enerji hatlarının batıya taşınması konusunda ise yine elimiz Yunanistan’ın yaşadığı bu kriz ile güçlenmiştir. Geçişlerden kendisine ayrılacak belli bir ücrete hayır diyebilecek durumda olamayan Yunanistan çok fazla zorluk çıkarmayacaktır. Böylelikle Türkiye’nin oluşturmaya çalıştığı büyük puzzle‘daki Balkanlar’ın şekli de belirlenmeye başlamış olacaktır. Büyük Türkiye hedefleri doğrultusunda Balkanlar’ın olmadığı bir proje düşünülemez ve sınırların kalktığı bir dünyada globalliğin gereği olarak kendi yakın ilişkilerimizin olduğu ülkeler ile ilişkilerimizi yeniden güçlendirerek coğrafyamızda hakim pozisyonumuz ve bundan sonra yaşanacak süreçlerdeki müdahil durumumuz da bir o kadar güçlenecektir.

Ege Denizi’ndeki irili ufaklı 2000 civarında ki adanın durumu ise tam bir muamma olacaktır. Acı bir hatıra olarak aklımızdan bir türlü çıkamayan bu adalar yakın tarihte yeniden Türkiye’nin siyasetinde yerini alacaktır. Çünkü Yunanistan’ın bu krizi atlatması sadece özelleştirmeler ile ya da dışarıdan borçlanma ile mümkün olamayacaktır. Borçların tahsili için adaların satışı ya da borç alınan ülkelere ipoteği söz konusu olduğunda Türkiye’yi Ege Denizi’nde bir hayli sorun bekliyor olacaktır. Elbette ki ülkemiz de Ege’deki adalar konusunda bir an önce strateji geliştirmeli, Ege Denizi’ndeki turizm, dolaşım ve de olası petrol-doğalgaz çıkarılmasında elini güçlendirecek hamleler atmalıdır.

Dünyada atlatılamamış kriz yoktur, iyi ya da kötü bir şekilde atlatılmıştır. Burada önemli olan kriz sonrası ortaya çıkacak olan yeni dengeler ve güneş doğduğunda kimin erken kalkıp yola koyulduğudur.

İbrahim İBİCEK

Çukurova Makine Mühendisliği Öğrencisi

Kaynakça

Davutoğlu Ahmet, Stratejik Derinlik Türkiye’nin Uluslar arası Konumu , Küre Yayınları, İstanbul ,2001

http://www.tobb.org.tr

http://www.mfa.gov.tr

http://www.nbg.gr/

http://www.diplomatikgozlem.com/TR/belge/1-5660/nbg-ahtapot-gibi.html

http://www.sabah.com.tr/Gundem/2011/06/09/arinc-yunanistani-satin-almaya-basladik

http://www.mfa.gov.tr/turkiye-ile-yunanistan-arasindaki-ticari-ve-ekonomik-iliskiler.tr.mfa

http://www.dunyahaber.com/ekonomi/turkiye-yunanistan-arasinda-turizm-isbirligi.htm

http://turkiyeyolu.com/haberler/25-manset-haber/583-yunanistanin-umudu-istanbul-

http://www.grtrnews.com/tr/publish/cat_index_21.s.html

 

 

 

 

 


Twitter

Popüler Yazılar & Sayfalar

Ocak 2020
P S Ç P C C P
« Ara    
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031